گفتار دوم: چگونگی اجرای تحریم های هوشمند شورای امنیت علیه ایران از سوی اتحادیه اروپا
تحریم ایران از سوی اتحادیه اروپا در 27 جولای 2010 و در بخش های انرژی، بیمه، حمل و نقل، و مالی به تصویب شورای اتحادیه اروپا رسید. این تصمیم شورا به دنبال تصویب قطعنامه 1929 شورای امنیت سازمان ملل متحد در 9 ژوئن 2010 و نیز امضای قانون مجوز دفاع ملی توسط باراک اوباما رئیس جمهور امریکا در 1 جولای 2010 اتخاذ شد.
تحریم های اتحادیه اروپا به طور قابل توجهی گسترده تر و سخت گیرانه تر از تحریم های اعمال شده از سوی سازمان ملل متحد است زیرا تحریم های سازمان ملل متحد تنها در حوزه فروش و تامین کالاهای مورد استفاده در برنامه هسته ای و توسعه موشک های بالیستیک به ایران است و اینکه برای دولتهای عضو اتحادیه اروپا لازم الاجرا است.351
اتحادیه اروپا قطعنامه های سازمان ملل متحد را اجرایی کرده است؛ پذیرش قطعنامه 1929 سال 2010 سازمان ملل متحد به موجب قطعنامه 532 در 18 ژوئن سال 2010 یکی از آنها است. در تصمیم 26 جولای 2010 شورای اتحادیه اروپا قصد آشکار برای تصویب تحریم هایی فراتر از تحریم های سازمان ملل متحد نمودار بود. این تصمیم دو نتیجه مهم در پی دارد:
1. اجرای قطعنامه 668/26 جولای سال 2010 محدودیت هایی علیه اشخاص و نهادهای متعدد اعمال می کند که تاثیر فوری دارد. این اشخاص و نهادها به فهرست تهیه شده به موجب قطعنامه 423 سال 2007 شورای اتحادیه اروپا افزوده شدند. در این فهرست نام 25 شرکت مرتبط با کشتیرانی جمهوری اسلامی ایران قرار گرفتند.
2. تصمیم شورا گستره وسیعی از معاملات با نهادهای ایرانی را در بر دارد. این تحریم ها ممنوعیت هایی در رابطه با بیمه و بیمه مجدد (بیمه اتکایی) و نیز عرضه تجهیزات و تکنولوژی کلیدی به صنعت نفت و گاز طبیعی ایران در بر داشت. پیش از اجرایی شدن این بخش از تصمیم شورا تصویب یک قطعنامه اجرایی لازم بود. قطنامه اجرایی پس از چندین اصلاحیه در 25 اکتبر توسط شورای اتحادیه اروپا تصویب شد.این قطعنامه در 27 اکتبر سال 2010 برای دولت های عضو اتحادیه لازم الاجرا شد.352
دراین قطعنامه با تاکید خاص بر صنعت نفت و گاز ایران تلاش براین است که سرمایه گذاری در ایران و تجارت با ایران محدود شود. این قطعنامه محدودیت هایی در ارتباط با ارائه خدمات بیمه ای و بیمه مجدد به نهاد های ایرانی در بر دارد؛ محدودیت هایی در ارتباط با انتقال وجوه از/به نهادهای ایرانی؛ محدودیت هایی در ارتباط با عرضه خدمات مالی و نیز حمل ونقل. برخی از محدودیت های کلیدی به قرار ذیل هستند:

الف) محدودیت های بیمه ای353 به موجب قطعنامه 961/2010 اتحادیه اروپا به طور کلی ارائه خدمات بیمه ای و بیمه اتکایی به عناصر ذیل ممنوع است:
i. دولت ایران؛
ii. نهادهای ثبت شده در ایران؛
iii. افراد و نهادهایی که از طرف و یا به نمایندگی از عناصر فوق فعالیت می کنند؛
iv. نهادهای تحت تملک و یا کنترل عناصر فوق حتی اگر به طور غیر قانونی تحت کنترل باشند.354
توسیع و یا تمدید قراردادهای بیمه ای و یا بیمه ای مجدد که پیش از اجرایی شدن قطعنامه 916/2010 اتحادیه اروپا منعقد شده اند نیز ممنوع است. با این حال اجرای قراردادهایی که پیش از این تاریخ منعقد شده باشند ممنوع نیست. به علاوه برخی معافیت های معین ممکن است در رابطه با بیمه شخص ثالث پیش بینی شوند.355

ب‌) محدودیت های وارداتی/صادراتی356-357 به موجب تصمیم شورا فروش، انتقال، و یا عرضه کالاهایی با کاربرد دوگانه، تکنولوژی و نیز تجهیزاتی که ممکن است برای سرکوب داخلی بکار رود به ایران ممنوع است.همچنین این تصمیم محدودیت هایی در ارتباط با تجارت تجهیزات و تکنولوژی هایی که در فعالیت های غنی سازی، باز فراوری، و یا فعالیت های مرتبط با آب سنگین358، و یا توسعه برنامه تسلیحات هسته ای کاربرد دارند در بر دارد.359 همچنین ممنوعیت ها شامل تسلیحات، و همه قطعات, کالاها و تکنولوژی های دیگر مرتبط که در فهرست نظامی مشترک درج شده اند نیز می شوند.360 هر گونه صادرات اقلام مذکور خواه مبداءآن اتحادیه اروپا باشد و یا غیر از اتحادیه اروپا باشد به ایران نیازمند اخذ مجوز از دولت عضو صادر کننده – که در ضمیمه 5 قطعنامه اتحادیه اروپا نام آنها درج شده است – است. صدوذ مجور از سوی این دولت ها در صورتی که دلایل منطقی دارند مبنی بر اینکه این اقلام در فعالیت های غنی سازی، باز فراوری، و یا فعالیتهای مرتبط با آب سنگین و یا توسعه سیستم نقل و انتقال تسلیحات هسته ای شامل کمک فنی، واسطه گری، کمک های سرمایه ای و یا مالی (از جمله واگذاری امتیاز، وام، و بیمه اعتباری صادرات) بکار خواهد رفت ممنوع است. همچنین واردات و صادرات کالاهای ممنوعه فهرست شده در ضمیمه 1، 2 و 3 قطعنامه اتحادیه اروپا ممنوع است.

مطلب مرتبط :   تهران:، ــــــ، شوشتری؛، فرهنگ، فارسی.

ج‌) محدودیت های حمل و نقل361 در ورود و یا خروج همه کالاها از/به دولت عضو به/از ایران داشتن اطلاعات پیش از ورود و یا پیش از خروج کالا لازم است.362 همچنین همه دولت های عضو ملزم هستند همه محموله های هوایی و دریایی به/از ایران را بازرسی کنند در صورتی که دلایل منطقی دارند مبنی بر اینکه این محموله مرتبط با فروش، عرضه، انتقال و یا صادرات کالاهایی که بهموجب این تحریم ها ممنوع است می باشد.دولت های عضو ممکن است در دریای آزاد با رضایت دولت صاحب پرچم درخواست بازرسی کنند.دولت هایعضو ملزم هستند تا با درخواست بازرسی از سوی دولت های دیگر همکاری کنند. تمام کالاهای ممنوعه بایستی توسط دولت های عضو توقیف و منهدم شود، هزینه این انهدام توسط وارد کننده و یا صادر کننده و یا هر شخص مسئول عرضه، فروش و یا انتقال تامین خواهد شد.363
سوخت رسانی و یا دیگر خدمات مرتبط با کشتی از سوی اتباع دولت های عضو به کشتی های ایرانی و یا کشتی های دارای قرار داد با ایران از جمله کشتی های چارتر ممنوع است در صورتی که تبعه مذکور دلایل منطقی داشته باشد مبنی بر اینکه کشتی مذکور اقلام ممنوعه به موجب تحریم ها را حمل می کند به استثنای خدمات لازم برای اهداف بشردوستانه و یا در صورتی که کشتی مذکور بازرسی شده و در صورت لزوم توقیف و منهدم شده باشد.364
بعلاوه تحریم های اتحادیه اروپا مقرراتی هم در مورد ممنوعیت های مسافرتی و آموزشی، انسداد دارایی ها، بخش حمل و نقل هوایی، فاینانس و غیره در بر دارد.

گفتار سوم: چگونگی اجرای تحریم های هوشمند شورای امنیت علیه ایران از سوی آمریکا
تحریم های آمریکا علیه ایران به نظر نمی رسد که تحریم های هوشمند باشند، علی رغم اینکه گاهگاهی لفاظی های برای رد مسئولیت از جانب آنها می شود. با وجود اینکه تحریم های یکجانبه آمریکا علیه ایران بسیار شدید است، مقامات ایالات متحده آمریکا در موارد متعدد ادعا کرده اند که تحریم ها به دقت هدفمند و هوشمند طراحی شده اند که فقط بر رهبران سیاسی و نظامی تاثیر گذارند واینکه قصد تحریم ها آسیب بر مردم ایران نیست.هیلاری کلینتون وزیر امور خارجه ایالات متحده آمریکا اظهار داشت “تلاش ما برای اعمال فشار بر ایران به معنای مجازات مردم ایران نیست، تحریم های ما برای تغییر راهی است که دولت ایران راجع به برنامه هسته ای خویش در پیش گرفته است.” یک مقام ارشد ایالات متحده آمریکا اظهار داشت: “ما هرگز به دنبال این نبوده ایم که جهان را وادار کنیم اقتصاد خود را محصور کند.” پس از تصویب قطعنامه 1929 شورای امنیت علیه ایران، کاخ سفید اطلاعیه ای صادر کرد مبنی بر اینکه ” این تحریم ها با دقت طراحی شده اند که تنها افراد و نهادهایی که مرتبط با برنامه هسته ای هستند را هدف قرار دهد. آنها با هدف صدمه به مردم ایران طراحی نشده اند.”365
همزمان مقامات گاهی اوقات اذعان می کنند که در واقع تحریم های ایالات متحده آمریکا به طور سیستماتیک به دنبال اختلال در بخش انرژی ایران، سطح دسترسی به بانک های جهانی، توانایی کسب در آمد از محل فروش نفت، و صادرات کالا از هر نوع است. در تابستان سال 2012 سخنگوی کاخ سفید اظهار داشت، “از زمان آغاز کار دولت، ما جامع ترین و گزنده ترین رژیم تحریم ها نسبت به هر زمان دیگر علیه ایران اعمال کرده ایم.”366
تحریم های ایالات متحده علیه ایران از زمان انقلاب ایران در سال 1357 که دولت کارتر دارایی های ایران در ایالات متحده را مسدود کرد برقرار بوده است.367 در دهه 1980 در دولت ریگان تحریم ها گسترده شدند، واردات و صادرات کالاها و خدمات بسیاری به ایران ممنوع شد.368 در سال 1996 کنگره قانون تحریم علیه ایران-لیبی369 را تصویب کرد که به دلیل اعمال مجازات بر کمپانی های خارجی که در بخش انرژی ایران سرمایه گذاری می کردند، به عنوان تحریم فراسرزمینی مورد انتقاد قرار گرفت.370 در سال 1997 ایران قرارداد 2 میلیارد دلاری با 3 کمپانی – گازپروم روسیه، پتروناس مالزی، و توتال سا فرانسه – امضاء کرد که به موجب آن یکی از میدان های گاز طبیعی ایران را توسعه می داد. ایالات متحده این قرارداد را ناقض قوانین آمریکا دانست، که اعتراضات جامعه بین المللی را به دنبال داشت، از جمله اینکه اتحادیه اروپا در این مورد نزد سازمان تجارت جهانی طرح دعوی کرد. این مساله سرانجام با مذاکرات حل و فصل شده و شکایت پس گرفته شد.371 پس از آن ایالا متحده بیش از یک دهه هیچ کمپانی خارجی را ناقض تحریم های ایالات متحده علیه ایران ندانست.372
تا سال 2005 حمایت بین المللی چندانی از اقدامات آمریکا علیه ایران به عمل نیامد. در فاصله سالهای 2000 تا 2005 متحدان آمریکا در مواردی تصمیماتی مغایر با قوانین آمریکا در رابطه با تحریم علیه ایران اتخاذ می کردند از جمله بانک جهانی373 1.4 میلیارد دلار وام برای ایران در حوزه های آب، زیست محیطی، مسکن و نیز امداد زلزله تصویب کرد.
در سال 2010 کنگره قانون تحریم جامع ایران، مسئولیت و سلب منافع374 مکمل قانون تحریم ایران375 را تصویب کرد. در این سند فروش بنزین و وسایل تولید بنزین تحریم شد به این دلیل که ایران حدود 40 درصد بنزین لازم برای تحقق نیازهای خود را وارد کرده بود؛ تضعیف توانایی ایران برای واردات و یا تولید بنزین باعث فشار بر رهبران می شد. در قانون تحریم جامع ایران، مسئولیت و سلب منافع و نیز قانون تحریم ایران مجازات های بسیاری برای کمپانی های خارجی که با ایران روابط تجاری داشتند پیش بینی شده بود. از جمله عدم تخصیص وام از جانب ایالات متحده، عدم اعطای اعتبارات و یا وام بانکی برای صادرات-واردات، عدم صدور مجوز برای صادرات تکنولوژی نظامی ایالات متحده، ممنوعیت کمپانی های خارجی از تملک و یا خرید و فروش املاک در ایالات متحده؛ و ممنوعیت شرکت در مبادلات خارجی.376 به علاوه شماری از کمپانی

مطلب مرتبط :   بهداشت، سلامت، بازرسان، وزارت، پزشکی

دسته بندی : علمی