از واژه عملکرد گسترش پیدا کرد که در آن بنا ها خود به منزله عمل کننده بر مردم یا شرایط اجتماعی تعبیر می شدند. این تعبیر از واژه عملکرد ، عمل اجتماع بر تعیین فرم بناها است که توجه بسیاری را به خود جلب کرده است ( (forty,2000.174. از نظر تاریخی ، از قرن هجدهم تا اوایل قرن بیستم ، می توان حداقل شش کاربرد مختلف برای عملکرد یا واژه فانکشن شناسایی کرد :
1-13-1-1 عملکرد به مثابه استعاره ای مربوط به ریاضی:
عملکرد در ریاضی که عبارت بود از نسبت یا مطابقت میان دو یا چند مقدار ، نخستین بار در قرن هفدهم، توسط رنه دکارت به کار رفت ( berggren& singer,2006,function).عملکرد به مثابه استعاره ای مربوط به ریاضی ، به مفهوم نقد نظام کلاسیک تزیین به کار گرفته شد. کارلو لدلی6 در دهه 1970؛ واژه عملکرد را که لایبنیتز7 در قرن هفدهم برای شرح ترکیب متغیرها به کار برده بود از ریاضیات گرفت. تصور لدلی از عملکرد، ترکیب نیروی مکانیکی و ماده در هر اثر معماری است. بر این اساس برآیند نیرو های موجود در بنا که برخاسته از ویژگی های مصالح به کار رفته است ، خود تعیین می کند که فرم حاصل از کاربرد یک ماده خاص چکونه باید باشد . بنابراین این عملکرد ماده است که به صورت یک نیرو یا ترکیب نیرو های غیر مرئی در اثر معماری نقشی تعیین کننده می یابد ( (forty,2000.174.
1-13-1-2 عملکرد به مثابه استعاره ای زیست شناسانه، برای بیان مقصود :
عملکرد به مثابه استعاره ای زیست شناسانه دو گونه مطرح شده بود. در نوع نخست آن عملکرد عبارت بوده است از توصیف مقصود بخش های ساخت در ارتباط با هم و در ارتباط با کل. در علم نوین زیست شناسی که در اواخر قرن هجدهم توسعه یافت ، ارگان ها بر اساس عملکردی که در ارگانیزم به مثابه یک کل داشتند و نیز بر اساس رابطه مراتبی شان با ارگان تحلیل می شوند. عملکرد به این مفهوم ، ارتباط نزدیکی با ساختار8 داشت، زیرا این شناسایی عملکرد یک عضو یا یک ارگان بود که استنتاج ساختار را ممکن می ساخت (.( forty,2000,175 برای ویوله-لو-دوک، عملکرد مفهومی مهم و بنیادی در ارتباط با چنین معنایی که نقش هر بخش را در ساختار بیان می کند ، ریشه در استعاره ای زیست شناسانه داشته است و مبنای کاربرد واژه عملکرد را در دنیای انگلیسی زبان از نیمه دوم قرن نوزدهم شکل داده است.

1-13-1-3 عملکرد به مثابه استعاره ای زیست شناسانه در نظریه ارگانیک فرم :
در دیگر استعاره زیست شناسانه ، عملکرد از تصور ارگانیک فرم برخاسته بود. بر این اساس نسبت میان عملکرد و فرم و به عبارتی تبعیت فرم از عملکرد توجیه می شود . چنین استعاره ای از عملکرد، مبنای اظهارات معروف لویی سالیوان9 درباره فرم و عملکرد را نیز فراهم آورده بود. هراشیو گریناف10، مجسمه ساز و نظریه پرداز هنری آمریکایی، نخستین فرد میان انگلیسی زبان ها بود که از واژه عملکرد در زبان انگلیسی استفاده کرد. منظور او از عملکرد ، که میان بیان صریح مقصود کارکردی بنا از یک سو و تصور متعالی تر بیان ظاهری فرم ارگانیک از سوی دیگر تعبیر می کرد، به هر حال مفهومی زیست شناسانه بود ( forty, 2000,177-178). عملکرد گریناف نه تنها بر مبنای تصور متقدم رمانتیک از فرم ارگانیک شکل گرفته بود، همچنین واضح است که گریناف به عملکرد به مثابه ی ارضای نیازهای انسان کمتر توجه داشت تا به منزله روشی برای دستیابی به هدف معمارانه قرن هجدهم، یعنی بیان شخصیت11 مناسب : ” تطابق متحورانه یک بنا با موقعیت و کاربردش، شخصیت و بیان را به مثابه محصول مطمئن آن تطابق ارائه می کند” ( forty, 2000, 178 ).
1-13-1-4 عملکرد به معنای کاربرد :
تا اواسط قرن نوزدهم در هر دو زبان انگلیسی و فرانسوی ، واژه فانکشن ، با رواجی محدود ، به معنای فعالیت هایی بود که برای یک بنای خاص یا قسمتی از یک بنا در نظر گرفته شده اند. گریناف و ویوله-لو-دوک هر دو عملکرد را بدین معنا به کار می بردند ( forty,2000,179). چنین معنایی از عملکرد در قرن بیستم دوباره به یکی از معناهای رایج عملکرد به ویژه در معماری مدرن تبدیل شد.
1-13-1-5 عملکردی به منزله ترجمه واژه آلمانی زاخلیش12 :
ریشارت اشترایتر13، برای نخستین بار واژه زاخلیش را از نظر ریشه لغوی به معنای چیز بودن14 است، بدون داشتن هیچ معادلی در زبان های انگلیسی و فرانسوی وارد ادبیات معماری کرد. واژه زاخلیش در آلمانی به معنای هر چیز واقعی ، منطقی و عملی است. بر همین اساس اشترایتر به سال 1896، برای بیان رویکردی واقع گرا در خانه که در برگیرنده آسایش جسمی و به طور هم زمان بیان کننده اندیشه خانگی بودن بوده است ، از واژه “زاخلیش کایت”15 استفاده کرد. او در مقاله دیگری در همان سال زاخلیش کایت را معادل واقع گرایی یا رئالیزم16 نامید، یعنی کامل ترین ارضای الزامات عملکردی بودن[ تسوک مسیگ کایت17]، آسایش ، سلامتی. پیش از سال 1914، تنها خانه های فرانک لوید رایت بودند که زاخلیش کایت مثبت ، مستقیماً بر اساس زندگی را با تکیه بر ابتدایی ترین عملکردهای ساکنان نشان می دادند. این معیار یعنی، تحقق زندگی ساکنان بنا بود که کیفیت زاخلیش معماری را تعیین می کرد.
1-13-1-6 عملکردی به منزله ترجمه واژه آلمانی تسو کمسیگ18 :
موتزیوس واژه آشنا تر تسوک مسیگ کایت را به معنای متناسب با مقصود بودن به کار برد. واژه آلمانی تسوک که از نظر لغوی به معنای مقصود است ، نزد آلمانی زبان ها هم به معنای ارضای نیازهای آنی مادی یا فایده و هم به معنای مقصود ارگانیک درونی یا سرنوشت- به مثابه عملکرد نزد سالیوان بوده است ( forty,2000,181). پیش تر ، کارل فردریک شینکل ، عملکرد را در بیان مقصود بخش های مختلف یا مقصود یک کل تعریف کرده بود که مترادف مقصودی بود که بنا باید فضا و امکانات لازم را برای آن مهیا کند ( Hilberseimer,1964,18) . میس فان در سخنرانی ای در سال 1924، مقصود ( تسوک) یک بنا را معنای واقعی آن درهمه دوره ها نامید . با این حال، به دلیل ترجمه عبارت او به واژه فانکشن در انگلیسی ، منظور او به سادگی اشتباه برداشت شده است. کاربرد واژه تسوک مسیگ کایت به جای زاخلیش کایت به وضوح نشان می دهد که منظور میس بیان مقصود بنا بوده است، نه بیان منطقی ساخت (forty , 2000, 183-184).
1-13-1-7 معنای عملکرد در عملکرد گرایی :
یکی از راه های دستیابی به شناختی عمیق تر نسبت به ماهیت عملکرد گرایی و معنای عملکرد نهفته در آن ، مطالعه این جمله های کلیدی و توجه به نظر معمارانی است که این جمله ها را ذکر کرده اند :
1-13-1-7-1 فرم از عملکرد تبعیت می کند :
سالیوان تلاش می کرد تا معماری ارگانیک که در آن فرم از عملکرد تبعیت می کند خلق کند. عملکرد تنها به معنای عملکرد در نظر گرفته شده ، می توانست به مفهوم آن چه از پیش در وجود چیزی نهفته شده است و خود را در فرم متجلی می کند ، در جمله ” فرم از عملکرد تبعیت می کند ” گنجانده شود ( Michl,1995).
1-13-1-7-2 خانه ماشینی برای زندگی است :
هر چند لوکربوزیه در مورد عملکرد در معماری مستقیماً سخنی نگفته است ، اما جمله مشهور و بحث انگیز او یعنی ” خانه ماشینی برای زندگی است ” چهره معماری عملکرد گرا در جنبش مدرن پدید آورد. همان طور که هواپیما ماشینی برای پرواز است ، خانه نیز ماشینی برای زندگی است. یک هواپیما بسیار درست کار می کند، زیرا مسأله آن که پروتز است به دقت تبیین شده است. اما در یک خانه، هنوز مسأله اصلی آن که زندگی است، زندگی انسان عصر حاضر، تبیین نشده است ( Le Corbusier, 1989,110). او زمانی که بر زیبایی تناسبات خوب اشاره می کند به همان اندازه به کارایی عملکردی توجه داشت که به تجربه زیبایی شناختی اهمیت می داد ( Guiton, 1981,86). اتو واگنر19 خاطر نشان ساخته بود که” فرم های جدید ریشه در ساختار جدید ، مصالح جدید، وظایف و اندیشه های جدید انسان دارند” و بنابر این ” همه فرم های مدرن باید مطابق با مصالح جدید و نیاز های جدید زمان ما باشند (Munz & kunstler,1966,14 ) . اما عملکردی که او در نظر داشت، در رابطه انسان و نیازهای او تبیین می شد:” وظیفه شناسایی صحیح نیاز های انسان اولین شرط لازم برای آفرینش موفق معمار است”Capon,1999-b,76) ).

مطلب مرتبط :   ــــــ، تهران:، آگاه،، پیاپی، زبان؛

1-13-2 سازمان( ( organization و سازمان مردم نهاد یا سمن Non government) Organization)
سازمان عبارت است از یک رشته روابط منظم و عقلایی که بین افرادی که وظایف پیچیده و متعددی را انجام می دهند و کثرت تعداد آنان به قدری است که نمی توانند با هم در تماس نزدیک باشند، به منظور تامین اهداف مشترک خاصی برقرار می گردد. برای تشکیل هر سازمان سه عمل صورت می گیرد: 1- تقسیم کار 2- اختیار و مسئولیت 3- روابط
تقسیم کار: مجموع وظایفی که اجرای آن برای نیل به هدف معینی لازم است با رعایت هماهنگی و کنترل به نحوی که از تداخل وظایف و یا تکرار آنها جلوگیری شود، بین افراد واحدهای مختلف سازمانی تقسیم می گردد. لازمه تشکیل یک سازمان در درجه اول تقسیم کار و طبقه بندی وظایف است.
اختیار و مسئولیت: لازم است در هر سازمان حدود اختیارات و مسئولیت های شاغل هر شغل جهت جلوگیری از ایجاد هرج و مرج و خودمختاری و برقراری نظم و انضباط، معلوم و مشخص گردد.
روابط: برای همکاری افراد در یک گروه و نیل به اهداف مشخص باید روابط آنها با هم معلوم گردد

1-13-2-1 واحد20 سازمانی :
یک جزء از کل دستگاه را تشکیل می دهد که مسئول اجرای یک رشته فعالیت مرتبط است.

1-13-2-2 رده21 یا طبقه سازمانی:
از تعدادی واحدهای سازمانی تشکیل می شود که در ردیف هم قرار دارند.

1-13-2-3 تثبیت22 سازمان :
کلیه مؤسسات وسیع به منظور تثبیت سازمان رسمی خود و تسجیل روابط و اختیارات کارمندان، متوسل به وضع مقررات و موازینی می شوند که به وسیله قانون و اساسنامه و… تدوین می گردد. اما شرح روابط و اختیارات نباید به قدری غیر قابل انعطاف باشد که مانع پیشرفت امور گردد.
قوانین و مقررات: اساسنامه مؤسسات و بنگاه های خصوصی باید طبق قانون، تدوین و به تصویب مراجع برسد. وجه مشترک جمیع این مقررات اساسی آن است که اختیار روسای سازمان را محدود می کند. زیرا تغییر اصول اساسی سازمان و اداره مؤسسات مربوط، بدون تصویب مراجع بالاتر امکان پذیر نیست. فقط اصول سازمان در اساسنامه تصریح می گردد.اختیارات مربوط به تعیین جزئیات سازمان باید به مقامات اجرایی تفویض گردد.

مطلب مرتبط :   1344:، شاه، یحیی، سلاطین، گلشنی

1-13-2-4 راهنمای23 سازمان:
وسیله موثری به منظور شرح وظایف، اختیارات و تکالیف متصدیان مشاغل مختلف سازمان و توضیح روابط آنها با یکدیگرمی باشد.کلیه مشاغل به وسیله نموداری در

دسته بندی : علمی