بهبود عملکرد این دو نهاد دارد.
1.87
546.
با توجه به بررسی‌های انجام شده براساس طیف لیکرت، شورای شهر شیراز در پاسخ به پرسشی در مورد اینکه؛ آیا تمامی فعالیت‌های شورای شهر شفاف و روشن است؟ (X=1.05) یعنی اینکه فعالیت‌های شورا از شفافیت بالایی برخوردار می‌باشد. در جای دیگر اعضای شورای شهر بر این باورند که: فعالیت‌های شورای شهر شیراز نسبتاً برای شهروندان قابل دسترس می‌باشد (X=0.52). اما در مقابل در مورد اینکه آیا قانون شوراها کاملاً روشن و شفاف است؟ (X=-0.67) یعنی اینکه این عدد بین 1-تا0 می‌باشد در نتیجه قانون شوراها نسبتاً غیرشفاف می‌باشد و دارای ابهاماتی در این زمینه می‌باشد که نیاز به تبین و توضیح بیشتری دارد. شورای شهر شیراز بر این باور است که: لیست درآمدها و هزینه‌های شهرداری را هر شش ماه یک‌بار برای اطلاع عمومی منتشر می‌نماید(X=0.78) این عدد نمایانگر این است که تا حدی شوراها در این زمینه توانسته شفاف سازی کند. در پایان اعضای شورای شهر در پاسخ به پرسشی مبنی بر اینکه: آیا شفاف و روشن بودن عملکرد شورای شهر و شهرداری شیراز تأثیری بر بهبود عملکردشان دارد؟ در پاسخ عددی معادل(X=1.87) ثبت شد این عدد بین 1تا2 می‌باشد این مسئله نشان دهنده این است که شفافیت تأثیر فوق‌العاده موثری بر بهبود عملکرد شورای شهر و شهرداری شیراز دارد. در ضمن میانگین این مؤلفه از منظر شورای شهر شیراز، با توجه به طیف لیکرت،(X=0.54) می‌باشد. این عدد بین 0تا 1 است یعنی اینکه در کل شفافیت در عملکرد شورای شهر و شهرداری شیراز نسبتاً خوب است ولی در کل بخش‌های مالی چه در شهرداری و چه در شورای شهر شیراز چندان شفاف نیست و یکی دیگر از بخش‌هایی که دارای ابهام می‌باشد قوانین و مقررات شهرداری و شوراها می‌باشد و نیازمند تغییر و تحولی در این بخش می‌باشد.

گفتار ششم: دستاوردهای حکمرانی خوب شهری در شهر شیراز
از یک سو با توجه به ضرورت توانمندی و کارایی بخش عمومی(شورای شهر و شهرداری) و تاکید بر آن بر مدل حکمرانی خوب شهری و بیان موضوع در چارچوب‌های نظری و تئوریک و از سوی دیگر توجه خاص به افزایش بهره وری در قانون برنامه‌های توسعه اعم از برنامه چهارم و برنامه پنجم توسعه و همچنین الزامات متعددی که در سند چشم انداز بیست ساله در راستای توسعه‌یافتگی کشور و بهتر شدن چگونگی اداره شهرها مطرح شده است. در نتیجه تلاش برای بسترسازی کارآمدی حکمرانی شهری اجتناب ناپذیر است. از این رو در بندهای 20تا12 در مورد سیاست‌های کلی حکمرانی شهری مسائلی مطرح شده است.
شهرداری شیراز در دو سه دهه اخیر، اقدامات فراوانی در جهت تحقق حکمرانی و مدیریت مطلوب شهری انجام داده است. که به طور کلی می‌توان جهت گیری برنامه‌ای و عملکردی آن‌ها را در جهت حکمرانی خوب شهری تلقی کرد. در این بخش، برخی از مهم‌ترین این اقدامات و قابلیت زمینه سازی‌های آن‌ها را در جهت تحقق حکمرانی خوب شهری در شهر شیراز معرفی خواهد شد. در ذیل شاخص‌های حکمرانی خوب شهری در شهر شیراز و اقداماتی که در راستای تحقق آن صورت گرفته مورد بررسی قرار می‌گیرد:

الف. مدیریت مشارکتی و مشارکت سایر کنش‌گران شهری در اداره شهر شیراز
بر اساس مدل سیستمی، در حکمرانی خوب شهری، تصمیم گیری از سوی مدیران شهری به صورت یک جانبه و بدون شناخت و دریافت اطلاعات از جامعه شهری صورت نمی‌گیرد بلکه در گرو مدیریت مشارکتی، مشارکت دادن شهروندان، گروه‌های اجتماعی، اصناف شهری و نهادهای مدنی ( تشکیل دهنده‌های قسمت درونداد در مدل سیستمی ) در تصمیم گیری‌ها است. در واقع مدیران بدون شناخت صحیح از مشکلات و کم و کیف نیازهای خدماتی شهروندان، نمی‌توانند در امر مدیریت سیستمی شهری موفق و کارآمد باشند؛ بنابراین شناخت واقعی حاصل نمی‌شود مگر از طریق مشارکت فراگیر شهروندان و ارتباط نزدیکتر مدیران با مردم و تشکلات مدنی و صنفی شهری. برای گسترش مشارکت شهروندان، مدیران امور شهری بایستی از یک سو، نهادها و ترتیبات نهادین و محیط فیزیکی مناسب برای مشارکت دادن افراد و گروه‌های شهری فراهم سازند و از سوی دیگر، مشارکت‌ها باید در ارتباط تنگاتنگ با شرایط فرهنگی و اجتماعی خاص آن شهر باشد، ضمن آنکه از روش‌ها و دستاوردهای مشارکتی شهرهای دیگر نیز می‌توانند بهره گیرند(سردارنیا،بررسی شاخص‌های حکمرانی خوب شهری در….پیشین: 155-154).
این واقعیت که اداره و مدیریت کلان شهر شیراز با جمعیت انبوه و وسعت جغرافیایی فراوان، آسیب‌های اجتماعی متنوع، انبوهی از نیازها و انتظارات اجتماعی مواجه است، بدون حضور جدی و مشارکت واقعی شهروندان امکان پذیر نیست. امری مسلم که مورد اعتنای جمع زیادی از صاحب نظران مسائل و مطالعات شهری است. بسیاری از متخصصان و دست اندرکاران امور شهری، ضرورت نگرشی نوین در زمینه امور شهری را مطرح می‌کنند.از این رو به دلیل گسترش روزافزون مشکلات شهری و رشد شهرنشینی لزوم توجه به توسعه مشارکت واقعی شهروندان و تحقق شهروندی فعال به عنوان دو امر و مقوله‌ای که دارای ارتباط متعامل با یکدیگر هستند مورد اعتنای جدی نهادهای اجتماعی شهری قرار گرفته است.
مشارکت را می‌توان هم به عنوان حقوق و هم به عنوان تکلیف شهروندی محسوب کرد. مشارکت به مفهوم حق این است که حکومت و نهادهای اجتماعی، چون شهرداری زمینه مشارکت شهروندان را در جامعه فراهم کنند و مشارکت به مثابه تکلیف به این معنا است که شهروندان چنان خود را متقاعد و آماده کرده باشند که مشارکت در فرایند تصمیم‌گیری، اجرا، نظارت و بهره گیری را در حوزه وظایف و مسئولیت خود تعریف کنند. بر این مبنا است که شهروندی بیانگر عضویت فرد در اجتماع و جامعه است که متضمن مجموعه‌ای از حقوق و تکالیف است و شهروندی فعال ناظر بر مشارکت در امور اجتماعی، سیاسی و فرهنگی برای اداره اجتماع و جامعه است و تبیین آن نیازمند نگاهی عمل گرایانه است؛ به گونه‌ای که فرد بایستی طی تجربه کردن فرایندهای جامعه پذیری و تعلیم و تربیت درست و مناسب، ارزش‌ها و هنجارهای شهروندی را درونی کرده است وآنها را مبنای کنش و عمل خود قرار دهد(غفاری،پیشین: 111-110).
در اصل مشارکت به عنوان یک اصل مهم حکمرانی خوب شهری می‌توان به موارد ذیل اشاره کرد که در شهر شیراز تلاش‌هایی برای تحقق آن شده است. 1. شورای شهر منتخب شهروندان: بایستی در نظر داشته باشیم آیا شورای شهر که یکی از حکمرانان اصلی شهری هستند از فرایند مردم سالاری انتخاب می‌شوند یا خیر؟ با تأملی در این مورد می‌بینیم که شورای شهر نه تنها در شیراز بلکه در سراسر کشور از راه انتخابات توسط مردم همان شهر برگزیده می‌شوند. این مورد با مردم سالاری مورد نظر حکمرانی خوب هم خوانی دارد.
2. شهردار منتخب مردم: پرسشی که در اینجا مطرح می‌شود این که؛ آیا شهردار شیراز منتخب شهروندان شیرازی است یا خیر؟ در پاسخ می‌بینیم که؛ شهردار شیراز انتصابی است نه انتخابی.
3. سامانه ارتباطی 137
گسترش فناوری اطلاعات و ارتباطات، زندگی شهروندان را دچار دگرگونی‌های بسیاری ساخته است. شهرداری به عنوان یکی از کنش‌گران حکمرانی شهری می‌باشد. با آگاهی از تحولات اخیر در عرصه‌های روابط اجتماعی در سطح جوامع، استفاده از فناوری‌های نوین در راه تحقق اهداف مهم حکمرانی خوب شهری در دستور کار خود قرار داده است. مسلماً ایجاد سامانه‌های نوین شهری در حوزه حکمرانی شهری اعم از فرایند تصمیم‌گیری، نظارت و اجرا در راستای تحقق این مهم در شهر شیراز مرکز سامانه مدیریت شهری 137 به وجود آمده است. این مسئله گام موثری در راه دست‌یابی به حکمرانی خوب شهری با تکیه بر فناوری‌های نوین می‌باشد. سامانه 137 با هدف ارتقای کیفیت زندگی شهروندان و با مشارکت آن‌ها به صورت ذیل عمل می‌کند:
الف. دریافت پیام، درخواست‌ها، نیازمندی‌ها و نقطه نظرات شهروندان پیگیری و اجرای آنان تا برآورده ساختن رضایتمندی شهروندان.
ب. مشارکت حداکثری شهروندان از طریق این سامانه و امکان برقراری تماس از هر نقطه شهر جهت کاهش مراجعه به معاونت‌ها و سازمان‌های متبوعه.
ج. ارائه گزارشات مدون روزانه، ماهیانه و سالیانه به ادارات و معاونت‌ها و نیز تصمیم گیرندگان حوزه حکمرانی شهری جهت تهیه و ارائه راهبردها و عارضه یابی و در نهایت حرکت به سمت حکمرانی خوب شهری.
به هر حال سامانه 137 یکی از ابزارهایی است که شهرداری شیراز در راستای استفاده حداکثری نقطه نظرات شهروندان استفاده کرده است و این مسأله گامی در جهت تحقق حکمرانی خوب شهری می‌باشد.
4. برگزاری نظرسنجی‌های مختلف از طریق سایت شهرداری شیراز
شهرداری شیراز در راستای مشارکت دادن شهروندان در اداره امور شهر شیراز گاهاً نظرسنجی‌هایی انجام می‌دهد تا از نظرات شهروندان در این راستا استفاده نمایند.
بنابراین اتخاذ رویکرد حکمرانی خوب شهری نیازمند یک ساختار نهادی مردم سالار، مشارکتی و از پایین به بالا است و در ساختار آمرانه و غیر دموکراتیک تحقق کامل آن عملی نخواهد بود. برای نمونه درباره شورای شهر و شهرداری‌ها می‌توان گفت: شوراها ماهیتی مردم سالار و دموکراتیک دارند و چارچوب تصمیم‌گیری از پایین به بالا می‌باشد. در نتیجه مبتنی بر شفافیت، پاسخگویی است در مقابل شهرداری‌ها به دلیل ساختار خاص خود دارای یک سیستم بوروکراتیک، آمرانه و از بالا به پایین است. در نتیجه به دلیل ساختار سنتی خاص خود تا حدی از پاسخگویی طفره می‌رود و فعالیت‌های آن اغلب غیرشفاف می‌باشد(تقوایی،1391: 259).

مطلب مرتبط :   ماورای، فضایی، تسلیحات، معاهده، فضا

ب. شفافیت
حکمرانی خوب در سطح مدیریت شهری در صورتی تحقق می‌یابد که کلیه تصمیمات و اقدامات مدیران رده بالا و رده میانی و پایین شهرداری از شفافیت بالایی برخوردار باشند و از هرگونه ابهام به دور باشند. شواهد و تجربه‌ها در کشورهای در حال توسعه و توسعه نیافته نشان می‌دهند که شهرداری‌ها به دلیل انحراف از قانون و وجود مدیران فاسد و پنهان کاری‌ها یکی از مهم‌ترین مراکز فسادی و منشا شکاف طبقاتی بوده‌اند. سازوکارهای رانت جویی و فسادی بین مدیران فاسد و افراد و گروه‌های متنفذ، بسترساز فساد و ثروت‌های باد آورده برای افراد و گروه‌های خاصی بوده‌اند که هزینه‌های آن‌ها همیشه بر دوش اکثریتی از شهروندان سنگینی کرده‌اند. روی کار آمدن مدیران شایسته، فساد ناپذیر و نظارت پذیر و اقدام جدی آن‌ها برای ایجاد و گسترش قانون گرایی و شفافیت در تصمیمات می‌تواند تا حد قابل توجهی به کاهش جدی در فساد و تحقق حکمرانی خوب شهری انجامد. شهرداری شیراز در زمینه شفافیت در عملکرد خود نیز اقداماتی انجام داده که در ذیلی به مواردی از آن‌ها اشاره خواهد شد:
1. انتشار رسمی قرار دادها،

دسته بندی : علمی